Sultan 2. Bayezid Külliyesi ve Sağlık Müzesi, Mimar Hayreddin tarafından Osmanlı İmparatorluğu döneminde yaptırılmış ve günümüzde milyonlarca turisti ağırlayan önemli bir tarihi yapıdır.
Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü’nde yüksek lisans yapan sağlık tarihi araştırmacısı Ayşenur Bayatlı, yaptığı çalışmada külliyenin yanında oluşturulan Deliler Mezarlığı’na dair önemli bir keşifte bulundu.
Bayatlı, yaptığı araştırmada, külliyenin 20. yüzyılın başlarında kullanımının sona erdiğini ve Tunca Nehri’ndeki taşkınlar nedeniyle mezarlığın kaybolduğunu belirtti.
Araştırmacı, külliyenin akıl hastalarının tedavisinde hizmet verdiğini ve bu nedenle yanında bir Deliler Mezarlığı’nın oluşmasının doğal olduğunu ifade etti. Mezarlığın tarihi hakkında kesin bir bilgi veremese de 1487-1488 yıllarında tamamlanan külliyenin inşasından sonra yapıldığını düşündüğünü belirtti.
Bayatlı, Osmanlı’nın o dönemde Avrupa’dan farklı olarak akıl hastalarını yakmayıp ayrı bir mezarlıkta defnetmesinin, insan haklarına verdiği önemi yansıttığını belirtti.
Bayatlı, 20. yüzyılın başlarından itibaren modern hastanelerin yapılmaya başlanmasıyla külliyenin işlevselliğini yitirdiğini ve defin işlemlerinin durduğunu, zamanla nehir taşkınları ve fonksiyonel değişiklikler nedeniyle mezar taşlarının yerinden oynayıp kaybolduğunu ve mezarlığın yok olduğunu belirtti.
